دومین دورة مزایده ها که فرصت اعطای آن تا پایان سال است، شامل ۳۵ میلیارد بشکه نفت خام و ۲۶ تریلیون فوت مکعب ذخایر گازی در ۹ میدان نفتی و 2 پروژة کوچک میدان گازی است که شامل یک توسعة میدان گازی در استان بصره که حدوداً ۷۰ درصد از ۱۱۲ تریلیون فوت مکعب گاز عراق واقع است و نیز توسعة ۵/۴ میلیارد بشکه در بصیریه و نیز ۲/۶ میلیارد بشکه نفت خام در میدان نفتی نهر بن عمر است. حتی اگر برخلاف پیش بینی های گسترده، فاز دوم مزایده ها در سال جاری صورت نمی گیرد، مقیاس این پیشنهاد حکایت از بزرگ ترین فرصت سرمایه گذاری در چندین دهه را دارد.
صرف نظر از دورة دوم مزایده ها، صنعت نفت عراق بیشترین تلاش خود را انجام می دهد تا همة پروژه های فوق را علیرغم کمبود نیروی انسانی، اجرا کند. مدیر مذاکرهکنندگان در ۱۴ و ۱۵ آوریل 2009 در استانبول با مشاورانی چون گامتی، کلاین و همکاران، به منظور رسیدن به یک مدل نهایی قرارداد برای دور نخست مزایدهها گفتوگو کرد. در همین زمان، وزیر امور اجرایی نفت برای گفتوگو با نایبرئیس ناحیة ـ مینر بوعزیزـ در بیروت بهسر می برد تا قرارداد گازی بصره را نهایی کند.
این گزارش می افزاید، اهمیت سیاسی ویژه ای برای امضای قرارداد از سوی طرف عراقی وجود دارد. وزارت نفت عراق همچنان بر سر قراردادهای ۱۸ ماهة مهندسی با شرکت های رپسول و انی و شرکت ژاپنی نیپون برای نصیریه و یک همکاری میان شورون و توتال، استاتاویلهیدرو و شرکت برزیلی پتروبراس برای نهر بن عمر در حال مذاکره است.
در اوایل ماه جاری، وزارت نفت یک طرح کاری (بهینه) همراه با جزئیات آن را برای این پروژه ها ارائه نمود:
شرکت های واجد شرایط نباید تحت تأثیر سرمایهگذاری مورد نیاز قرار داشته باشند که سبب نگرانی های ویژه می شود. مثلاً پروژه های پیشنهادی نوعاً نیاز دارند که شرکت های نفتی قبل از بنای زیرساختها و گسترش میادین و بدون پرداختن به جزئیات سرمایهگذاری، به ساخت تسهیلات و زیربناهای حملونقل بپردازند. یکی از این شرکت ها می گوید: برنامه های کاری کاملاً تهباز هستند و توسط منابع مختلف و شرکت های تجاری حمایت نمیشوند.
پروژة استان میسان که تصور می شد به ۲۰۰ هزار بشکه در روز برسد و از طرفی به عنوان بخشی از برنامة حداقل کاری، نیاز به ساخت ۳۰۰ کیلومتر خطوط لولة ۳۲ اینچی دارد، به طور آشکار جذبکننده نیست.
در جمع کشورها با مقامات رسمی که در فوریه و در استانبول برگزار شد، در مورد نگرانی ها هیچ گونه شفاف سازی صورت نگرفت و سؤالاتی چون موضوع مالیات محلی و مقابله با قانون گذاران ایالتی و مقامات، بدون پاسخ باقی ماند.
شرکت های نفتی بزرگ تر واجد شرایط، شروع به برقراری رابطه با مقامات استانی تازه انتخاب شده نموده اند، اما موضوع مهم این دور مذاکرات این است که تأثیر سیاست های ویژة استانی و مدیریتی یا سیاست های محلی به پروژه ها ضربه وارد می کنند. در نتیجه، این پروژههای مالی مناطق پرجمعیت، مانند پروژة ۱۶ میلیارد بشکه ای رومالیا نزدیک کویت و توسعة میدان گازی ۵/۴ تریلیون فوت مکعبی واقع در عکاظ بیشترین نفع را می برند. در مقابل نیز میدان گازی ۱۰ میلیارد بشکه ای کرکوک که در منطقة میان دولت رکرزو، ناحیة دولت منطقه ای کردستان (KRG) قرار دارد، علی رغم فراوانی ذخایر، سود نسبتاً کمی را جذب می کند.
یکی دیگر از موارد بحث کنونی این است که شرکت های پیروز در استان بصره، چگونه می توانند با قرارداد توسعة گاز شرکت شل رابطه برقرار کنند. به شرکت ها گفته شده که قرار است گاز مربوطه را به کارخانة نفت و گاز مربوط (GOSP) حمل کنند و از همین جا مسألة اصلی آغاز می شود. اما هیچ گونه شفاف سازی در مورد این که آیا قرارداد Shell می تواند بر روی هرگونه طرحی برای برنامة توسعة میدان گازی تأثیرگذار باشد، صورت نگرفته است. همچنین سؤالاتی اساسی در زمینة دسترسیپذیر بودن آب برای طرح های تزریق آب وجود دارد. |