به گزارش خبرنگار اقتصادی خبرگزاری فارس ، نشریه مید گزارش داد: در سال 1978 ایران اولین کشور در خاورمیانه بود که صنعت پتروشیمی را راه اندازی کرد.
محصولات پتروشیمی تقریبأ 40 درصد صادرات غیرنفتی ایران را طبق گزارش شرکت ملی پتروشیمی ایران (NPC) تشکیل می دهند. ایران در سال جاری تا مارس 2009، بیش از 7/29 میلیون تن محصولات پتروشیمی تولید کرده و به ارزش 1/7 میلیارد دلار صادرات داشته است.
نشریه مید تاکید کرد: تهران در خواسته های خود برای این بخش توانایی لازم را داراست. تا مارس 2010، هدف NPC ، رساندن تولید به 39 میلیون تن در سال است. تا سال 2015، این شرکت امیدوار است کل تولیدات شیمیایی خود را به 37 میلیون تن در سال برساند و سهم خود از ظرفیت خاورمیانه را از 25 درصد به 29 درصد برساند که اگر بتواند به هدف خود دست یابد، ایران با تولید 7/14 میلیون تن در سال بزرگترین صادرکننده متالون در دنیا تا سال 2013 خواهد بود .
ایران به خوبی در راه توسعه بخش پتروشیمیایی خود گام برمی دارد و از آنجا که دومین منابع گاز جهان را در دست دارد که مقدار آن 28 میلیارد متر مکعب برآورد می شود منبع مطمئنی از تغذیه کم هزینه که برای توسعه این بخش لازم است را دارا می باشد .
این نشریه مدعی شد: تحریم های بازرگانی با حمایت سازمان ملل متحد بر ضد ایران پیشرفت در این بخش را کند می کند و ایران را نسبت به سرمایه گذاری زیر ساختی و ظرفیت فوق العاده ارتقاء یافته صنعت پتروشیمی در کشورهای همسایه آن، تاحدودی عقب نگه می دارد.
بنابراین گزارش، آپتال شت، رئیس پلی اولفین ها در مرکز مشاوره صنعت شیمیایی CMAI خاور میانه در دوبی می گوید: «تقریباً راه اندازیها با تأخیر های 6 تا 12 ماهه روبرو شده اند. مشکل یک مسئله فنی است. حتی وقتی این پروژه ها راه اندازی می شود، اکثراً با مشکلات اولیه روبرو هستند و زمان زیادی برای اینکه کاملاً وارد بازار تجاری شوند به طول خواهد انجامید.»
یک پروژة مهم که دچار تأخیر شده است طرح خط لولة اتیلن غرب است که برای انتقال اتیلن به طول 2163 کیلومتر از مجتمع های پتروشیمی موجود در عسلویه و بندر امام در ساحل جنوبی به مهاباد در شمال غربی ایران طراحی شده است. این طرح به هدف بهبود و افزایش تولید در مناطق محروم ایران می باشد.
طراحی و مهندسی بخش اول آن توسط شرکت فرانسوی تکنیپ و مرکز مشاوره داخلی نارگان انجام شد درحالیکه کار ساخت و تدارکات مهندسی توسط شرکت داخلی OTC و شرکت زیمنس آلمان در حال انجام است.
ساخت خط لوله 8/2 میلیون تن در سال طبق برنامه برای سال 2003 برنامه ریزی شده بود با جدول زمانی تکمیلی برای سال2007. ولی عملیات ساخت تا سال 2005 آغاز نشد و این طرح متوقف گردید در حالیکه کمتر از 60 درصد کار تکمیل شده بود. هم اکنون دولت می گوید این طرح تا سال 2010 به اتمام خواهد رسید.
طبق گزارش MEED تقریبأ 650 میلیون دلار تا کنون برای پروژه پرداخت شده است و 30 میلیون دلار دیگر توسط دولت در پایان ماه ژوئن پرداخت خواهد شد که می تواند برای تکمیل 9 بخش اولیه خط لوله کافی باشد. 15 بخش در کل پروژه وجود دارد.
ایران دارای ذخایر فراوان گاز در حدود 28 تریلیون متر مکعب می باشد که بعد از روسیه، بیشترین ذخائر گاز دنیا به شمار می رود. این ذخایر که بیشتر در میدان پارس جنوبی قرار دارند منبع مطمئن تغذیه ی گاز اتان برای تولیدات پتروشیمی و مزیتی نسبت به تولیدکنندگان امریکایی و اروپایی مصوب می شود.
در خاورمیانه، تولید اتیلن با مبنای اتان اخیراً در مقایسه با 165 دلار در هر تن در امریکا حدود 100 دلار در هر تن هزینه دارد. تولیدکنندگان آسیایی و اروپایی که بیشتر از نفتا استفاده می کنند، هزینه ی تولید حدود 220 دلار در هر تن دارند.
ولی تلاشها برای افزایش تولید گاز برای برآوردن خواسته های صادرات ایران و مصرف کنندگان داخلی و نیازهای صنعتی کند شده است. در برنامه های توسعه اقتصادی ایران برای سالهای 25-2005، صادرات گاز باید به مقدار کل 492 میلیون متر مکعب در روز برسد که نسبت به 13 میلیون متر مکعب درروز در سال 2004 بسیار بالاتر است.
پروژه های انرژی نیاز به تأمین بودجه درازمدت دارند و از آنجا که کمپانیهای بین المللی از بخش انرژی ایران عقب نشینی کرده اند، تهران با توانایی محدودی برای توسعه میدان پارس جنوبی روبرو است.
همکاری شرکتهای غربی برای برنامه های توسعه گاز ایران ضروری و حیاتی است چون شرکتهای مهم انرژی بین المللی دانش فنی و تجربه لازم را با خود به همراه دارند. در حالیکه ایران دارای دومین ذخایر گاز دنیا می باشد، عدم توانایی در دستیابی به آنها، توانایی تهران برای برآوردن نیازهای داخلی مصرف کنندگان و بخش صنعت را زیر سوال می برد.
شرکت ملی پتروشیمی از برنامه هایی در جولای 2008 برای سرمایه گذاری 30 میلیارد دلار تا سال 2015 خبر داد و کارشناسان برآورد می کنندد که برنامه های ایران نیاز به سرمایه گذاری در حدود 50 میلیارد دلار داشته باشد.
طبق گزارش دفتر توسعه صنایع پتروشیمی پایین دست در تهران حدود 5 میلیون شغل می تواند در صنعت پایین دست ایجاد شود.